18 september 2018

Prinsjesdag 2018 - dividendbelasting en koopkracht

Nadat vorig jaar Minister Dijsselbloem in formatietijd een beleidsarme begroting presenteerde, is Prinsjesdag 2018 het moment van de waarheid voor Rutte III. Vandaag legt het kabinet voor het eerst verantwoording af voor een groot aantal ambities zoals geformuleerd in het regeerakkoord. Afgelopen weken stonden de media al bol van speculaties over dividendbelasting en financiering van het Klimaatakkoord.
Prinsjesdag 2018 - dividendbelasting en koopkracht
Centraal element in de ruim 20 minuten durende Troonrede was de ‘gewone Nederlander’, die moet gaan merken dat het economisch beter gaat met Nederland. Het gaat daarbij om een baan, een betaalbaar huis, goed onderwijs, een veilige buurt, een schone leefomgeving en een goed pensioen. Welvaart is daarbij voor iedereen benadrukte de Koning. ‘Brede coalities’ moeten worden gevormd om problemen als armoede, schulden en eenzaamheid het hoofd te bieden.
Vakbonden zijn kritisch. FNV en CNV laten weten dat de koopkrachtplaatjes van dit kabinet op drijfzand zijn gebouwd. CNV-voorzitter Limmen noemt: ,,Werkend Nederland schreeuwt om meer loon en fatsoenlijke arbeidsvoorwaarden. Kabinet en werkgevers blijven echter roet in het eten gooien." Ook Gert Jan Segers begrijpt dat veel mensen met de gedachte ‘eerst zien, dan geloven’ zullen afwachten.
De oppositiepartijen slaan hier op aan. GroenLinks, PvdA en SP spreken van mooie worden, die in schril contrast staan tot het gebrek aan actie om de crisis in de publieke sector aan te pakken. Afschaffen van de dividendbelasting en verlaging van winstbelasting voor grote bedrijven zijn in ogen van de oppositie verkeerde maatregelen. Dat geld zou moeten gaan ‘naar leraren, naar de zorg, naar de politie. En niet naar de grote bedrijven’, aldus Jesse Klaver. 
Maar waar praten we nu werkelijk over? Hieronder een beknopt overzicht van de belangrijkste maatregelen binnen de voor onze klanten relevante departementen:
 
Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
  • Het bouwen van woningen moet sneller en makkelijker. Woningcorporaties krijgen 100 miljoen euro korting op een heffing om daarmee te bouwen.
  • Verhuurdersbijdrage van woningcorporaties wordt met 100 miljoen verlaagd. Hiermee wordt het woningcorporaties makkelijker gemaakt om te gaan bouwen. Het gaat daarbij hoofdzakelijk om het segment middenhuurwoningen (700-1000 euro huur)


Ministerie van Financiën
  • Aan banken wordt de minimumkapitaalregeling opgelegd, de fiscale aftrekbaarheid van converteerbare obligaties wordt geschrapt. Het kabinet denkt dat het schrappen voor een sterke prikkel zorgt voor banken en verzekeraars om eigen vermogen aan te houden. NVB-voorzitter Chris Buijnk vreest voor de gevolgen voor de Nederlandse banken, die in zijn optiek per saldo veel zwaarder belast dan het ‘gewone’ bedrijfsleven. Ook vreest hij voor het financiële vestigingsklimaat in Nederland, zeker met het oop op de Brexit.
  • Er wordt 90 miljoen euro uitgetrokken om Nederland voor te bereiden op de gevolgen van de Brexit. Het gaat daarbij vooral om extra inzet bij Douane en NVWA.
  • De vennootschapsbelasting voor winsten vanaf twee ton gaat niet naar 21% maar naar 22,25%. Hans De Boer (VNO-NCW) stelt: ‘de ‘boete op ondernemen’ voor ondernemers in Box-2 is weliswaar lager dan eerder werd voorgesteld, maar moet er helemaal niet komen’
  • Door de btw-verhoging worden boodschappen duurder. Toch gaan ook dan de meeste mensen er in koopkracht op vooruit. Huishoudens betalen meer belasting op aardgas, maar minder op elektriciteit.
  • Afschaffing dividendbelasting wordt vervat in een apart wetsvoorstel dat naar de Kamer wordt gestuurd. De Raad van State heeft in haar advies op het Belastingplan genoemd dat het kabinet haar motivatie om de dividendbelasting af te schaffen, beter moet onderbouwen om de effecten zo goed mogelijk te duiden.Ministerie van Economische Zaken en Klimaat
  • Het tarief van de belasting voor directeuren-grootaandeelhouders (dga's) stijgt minder dan gepland en het mkb krijgt €100 mln om de kosten van arbeid te verlagen. Hoe het geld gebruikt gaat worden, staat nog niet vast. Hans de Boer van VNO-NCW benadrukt dat er een dijk van een bodem onder het Rijk ligt Hij benadrukt wel dat er aan alle plannen een ondernemend vervolg moet worden gegeven, zodat de economie niet vastloopt op termijn. MKB voorzitter Jacco Vonhof noemt: ‘Het kabinet is op de goede weg en heeft echt wel naar ons geluisterd. Maar we zijn er nog niet. Per saldo schiet mijn achterban er nog te weinig mee op’.
  • Ondernemers worden gesteund in hun digitale ambities. Het kabinet stelt jaarlijks 5 miljoen euro extra beschikbaar om ondernemers te helpen met het verbeteren van cyberweerbaarheid, veilige hard- en softwareproducten en cybersecurity-onderzoek te stimuleren.
  • Elektriciteitsproductie met kolen als brandstof wordt verboden. Vanaf 2025 moeten de oudste kolencentrales dicht zijn of draaien op een alternatieve, duurzamere brandstof. De SDE+ regeling wordt opnieuw opengesteld. Een investering van 6 miljard euro moet leiden tot energieproductie uit energieproductie uit bronnen als wind, zon, biomassa, geothermie en water.
  • Gaswinning uit het Groningerveld wordt volledig stopgezet. Uiterlijk per oktober 2022 daalt de gaswinning tot onder het niveau van 12 miljard Nm3. 


Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat
  • Extra investeringen in infrastructuur: eenmalig 2 miljard euro en daarnaast 100 miljoen euro extra op jaarbasis. Deze investeringen worden gebruikt om lopende projecten te versnellen en nieuwe projecten te initiëren. Als voorbeelden worden daarbij genoemd de verbrede A6 bij Almere, de A1 Apeldoorn Azelo, de A15 Papendrecht Sliedrecht, de A16 bij Rotterdam en de N33 Zuidbroek Appingedam.
  • Inzet op duurzame mobiliteit. Binnen de mobiliteitstafel van het Klimaatakkoord wordt er gewerkt aan zero emissie zones voor stadslogistiek en voldoende tank- en laadinfrastructuur voor voertuigen die elektrisch of op waterstof rijden. Ook voor binnenvaart en zeevaart zijn afspraken in de maak om uitstoot verder terug te dringen.
  • Verduurzaming van de luchtvaart is een belangrijk speerpunt. Het gaat daarbij om de ontwikkeling en het gebruik van duurzame alternatieve brandstoffen, het aanjagen van innovaties op het gebied van elektrisch vliegen en schonere afhandeling van het vliegverkeer op de grond.
  • Met de verpakkende industrie wil de Minister afspraken maken over het invoeren van tariefdifferentie voor goed recyclebare verpakkingen. In 2019 wordt daarnaast het ‘plastic pact’ gepresenteerd, om samen met het bedrijfsleven wegwerpplastic terug te dringen. 


Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport
  • De netto-zorguitgaven groeien met 7 procent dit jaar naar 71 miljard euro.
  • Jaarlijks is 105 miljoen euro beschikbaar om veelbelovende behandelingen, medische technologie en geneesmiddelen sneller beschikbaar te krijgen voor de patiënt.
  • In ouderenzorg wordt 1 miljard extra geïnvesteerd ten opzichte van 2018. Het gaat daarbij om het kwaliteitskader verpleeghuiszorg en ouderenzorg in het algemeen.
  • Meer aandacht voor preventie, dat zich vertaalt in het Nationaal Preventieakkoord dat in oktober wordt gesloten.
  • Om de krapte op de arbeidsmarkt binnen de zorg tegen te gaan, wordt 350 miljoen euro ter beschikking gesteld voor het werven van personeel. Het aantal stageplaatsen binnen GGZ en ambulancezorg speelt daarbij een belangrijke rol.

Voor meer informatie :

Sander van der Kaaij
Junior Research Consultants Public Affairs

email: sander.vanderkaaij@hkstrategies.com